Hans: “Zicht op de cao opent nieuwe perspectieven”

nov 22, 2022

In deze rubriek komen fysio’s aan het woord. Wat houdt hen bezig? Hoe kunnen ze samen het vak mooier maken en wat is daarvoor nodig?

Even voorstellen

Hans Steijlen is fysiotherapeut in Ziekenhuis Bernhoven, en voorzitter van de ondernemingsraad (OR). Hans werkt ongeveer 38 jaar in de tweedelijn. Hij werkte voorafgaand eerst een aantal jaar als fysio in militaire dienst en combineerde dat met waarnemingen bij een aantal eerstelijnspraktijken. Vervolgens leerde hij het ziekenhuis kennen waar hij parttime werkte. De problemen in de eerstelijn herkent Hans nog steeds van 40 jaar geleden. Hij koos voor zekerheid en te werken in een sector waar zaken beter op orde zijn.

Als je dat vergelijkt met de tweedelijn?

“Bij de cao-onderhandelingen voor de nieuwe Cao Ziekenhuizen wordt rekening gehouden met de gevolgen van inflatie en ziekenhuizen kunnen hun hogere kosten deels declareren. Dat wil overigens niet zeggen dat de onderhandelingen met de werkgeversorganisatie Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen eenvoudig verlopen. Praktijkhouders in de eerstelijn worden door te lage tarieven op dit moment belemmerd om aan loonontwikkeling en arbeidsvoorwaardenontwikkeling te doen. Het is mooi dat het WVF en FDV het eens zijn over de belangrijkste punten in een nieuw arbeidsvoorwaardenpakket voor fysio’s in de eerstelijn. Aan goede zorg hangt een prijskaartje. Voor zorgverzekeraars maakt het inzichtelijk wat de echte kosten van arbeid zijn.”

Hoe het is om te werken onder een cao en vaste arbeidsvoorwaarden?

“Als werknemer kan je vertrouwen op de deskundigheid van FBZ en andere cao-partijen over wat er in de cao is afgesproken. Ik hoef niet alle wetten en regels te kennen en ook niet alles te weten wat er in het boekwerk staat. Als ik ergens tegenaan loop, dan pak ik de cao erbij om na te lezen wat de mogelijkheden in een bepaalde situatie zijn. Een cao geeft dus rust en zekerheid.
Zodra de nieuwe cao in de eerstelijn er is, geldt dat net zozeer voor praktijkhouders die niet langer hoeven te zorgen dat ze parate kennis hebben over wijzigingen in het arbeidsrecht. Zij kunnen erop rekenen dat cao-partijen hier het voortouw in nemen.”

Welke kansen zie je voor de medezeggenschap in de eerstelijn?

Ter toelichting: in de ziekenhuizen werkt een groot aantal werknemers, deze beschikken allemaal over een ondernemingsraad (OR) die kan meepraten en meebeslissen. De eerstelijn wordt gekenmerkt door kleinschalige praktijken met een collegiale arbeidsverhouding tussen werknemer en werkgever.
“Als OR oefenen we invloed uit op belangrijke besluiten van de werkgever voor de instelling. Het is ook een platform om met de werkgever in gesprek te gaan over wat er in de cao is afgesproken.
Het minimumkarakter van de cao in de eerstelijn biedt volgens mij een nieuw perspectief om net als in het ziekenhuis het gesprek aan te gaan. Het is een nieuwe uitdaging om met je werkgever overleg te voeren over afspraken bovenop de cao. Bijvoorbeeld over vraagstukken als veilig en gezond werken, hoe gaan we om met agressie in de praktijk? Maar bijvoorbeeld ook over welke patiënt- en niet patiëntgebonden werkzaamheden precies onder de reguliere werktijd vallen. Wat kan er over extra werkzaamheden afgesproken worden? Hoe meer autonomie en regie je als eerstelijnfysio ervaart over hoe je je werk kan uitvoeren, des te meer de praktijkhouder een hogere betrokkenheid ervoor terug kan verwachten.”

* = een cao met een minimumkarakter betekent dat er alleen in het voordeel van de werknemer mag worden afgeweken van de gemaakte afspraken.

Na meer dan twintig jaar zonder cao starten binnenkort de onderhandelingen over een nieuwe cao Eerstelijns Fysiotherapie. Maar misschien vraag jij je af: wat ga ik daar eigenlijk van merken?

Zeker als je al een aantal jaren in de eerstelijn werkt, is dat een interessante vraag. Wat kan een cao betekenen voor je werk, je ontwikkeling en je toekomst in de eerstelijn? We beantwoorden de belangrijkste vragen in dit artikel.

Ik werk al jaren zonder cao. Wat zou ik van een cao merken?

Dat hangt natuurlijk af van wat er uiteindelijk aan de onderhandelingstafel wordt afgesproken.

Maar een cao kan afspraken vastleggen over allerlei zaken die je tijdens je loopbaan tegenkomt. Denk bijvoorbeeld aan pensioen of mogelijkheden om je te blijven ontwikkelen en scholen.

Het verschil is vooral dat zulke afspraken niet alleen iets zijn tussen jou en je werkgever. Er ligt een basis waarop je kunt terugvallen en je weet beter waar je aan toe bent.

En deze arbeidsvoorwaarden gaan voor iedereen in de eerstelijn gelden. Dat geeft meer zekerheid voor iedereen, werkgevers én werknemers.

Bright Orange White Yellow Cricket Prediction Showdown Animated Facebook Event Cover in Bright Grunge Bold Style

Ik vind mijn werk leuk, maar vraag me soms wel af of ik dit zo wil blijven doen. Kan een cao daar echt iets aan veranderen?

Dat is misschien wel de belangrijkste vraag.

We horen van collega's dat ze hun vak prachtig vinden, maar tegelijkertijd twijfelen over hun toekomst in de eerstelijn. En dat is zorgelijk. Want als goede fysiotherapeuten vertrekken omdat ze elders wel toekomstperspectief hebben, heeft uiteindelijk de hele eerstelijn daar last van.

Een cao lost dat niet in één keer op. Maar goede arbeidsvoorwaarden kunnen er wél aan bijdragen dat je niet alleen graag fysiotherapeut bént, maar dat ook wilt blijven.

Over welke arbeidsvoorwaarden worden dan afspraken gemaakt in een cao?

Een cao gaat over de afspraken die te maken hebben met jouw werk en de voorwaarden waaronder je dat werk doet. Denk bijvoorbeeld aan afspraken over beloning, werktijden, verlof, pensioen, scholing en ontwikkeling.

Welke afspraken uiteindelijk in een nieuwe cao Eerstelijns Fysiotherapie komen, kunnen we nu nog niet zeggen. De onderhandelingen moeten immers nog beginnen.

Wat voor ons belangrijk is, is dat er goede afspraken komen die passen bij het werken in de eerstelijn. Niet alleen voor nu, maar ook voor later in je loopbaan. Zodat je je kunt blijven ontwikkelen en het aantrekkelijk blijft om in de eerstelijn te werken.

Kan ik dit soort afspraken niet gewoon zelf met mijn werkgever maken?

Dat kan, en dat gebeurt nu natuurlijk ook.

Maar het betekent wel dat veel afhangt van waar je werkt en wat je zelf afspreekt. Met een cao zijn er afspraken die voor iedereen gelden. Dat geeft jou houvast en maakt voor werkgevers duidelijk waar zij aan toe zijn.

Je hoeft dan niet iedere keer zelf meer te onderhandelen met je werkgever.

Mijn werkgever heeft het ook niet makkelijk. Hoe passen betere arbeidsvoorwaarden daarbij?

Werkgevers en werknemers hebben hier uiteindelijk hetzelfde belang.

Een fysiotherapiepraktijk kan niet zonder fysiotherapeuten die graag in de eerstelijn willen werken. En fysiotherapeuten kunnen niet zonder gezonde praktijken waarin ruimte is om goede zorg te leveren.

Daarom willen we werkgevers en werknemers niet tegenover elkaar zetten. We moeten juist samen kijken wat nodig is om de eerstelijn gezond te houden.

Dus wat heb ik uiteindelijk aan een cao?

Wat ons betreft: perspectief.

Dat je niet over een paar jaar hoeft te denken: ik vind mijn vak nog steeds mooi, maar ik zie mezelf dit zo niet blijven doen.

We willen dat de eerstelijn een plek is waar fysiotherapeuten graag beginnen, zich kunnen ontwikkelen én willen blijven werken. Met goede afspraken die daarbij passen.

Daarom zijn de komende cao-onderhandelingen zo belangrijk. Niet alleen voor hoe we vandaag werken, maar ook om weer echt toe te werken naar gezonde arbeidsvoorwaarden voor een gezonde fysiotherapiesector voor een gezond Nederland.